Hoe je de AI-hype kunt herkennen en de ‘AI-hoax’ kunt vermijden, volgens twee experts.

“Kunstmatige intelligentie is, eerlijk gezegd, een oplichterij: een product dat aan je wordt verkocht om iemands zakken te vullen.”

Dit is de kern van het argument van de taalkunde. Emily Benders en socioloog Alex Hanna In hun nieuwe boek De AI-Con. Het is een handige gids voor iedereen die in aanraking is gekomen met technologieën die als AI worden verkocht, en voor iedereen die twijfelt aan het nut ervan. En dat zijn de meesten van ons. Bender is een professor aan de Universiteit van Washington die door Time Magazine werd uitgeroepen tot een van de meest invloedrijke mensen op het gebied van AI, en Hanna is directeur onderzoek bij de non-profitorganisatie Gedistribueerd AI-onderzoeksinstituut Voormalig lid van het ethische AI-team van Google.

De enorme populariteit van ChatGPT eind 2022 heeft een nieuwe golf van mediahype rondom kunstmatige intelligentie ontketend. Hype, zoals de auteurs het definiëren, is de ‘hype’ van een technologie waarvan je overtuigd bent dat je die moet kopen of waarin je moet investeren ‘zodat je de lol, de geldelijke beloning, het rendement op de investering of het marktaandeel niet mist’. Maar het is niet de eerste keer, en waarschijnlijk ook niet de laatste keer, dat wetenschappers, overheidsleiders en gewone burgers zich aangetrokken voelen tot het idee van machinaal leren en kunstmatige intelligentie en er zich zorgen over maken.

Binder en Hanna traceren de wortels van machinaal leren terug naar de jaren 50, toen wiskundige John McCarthy de term kunstmatige intelligentie bedacht. Dit was een tijdperk waarin de Verenigde Staten op zoek waren naar financiering voor projecten waarmee het land een zekere superioriteit ten opzichte van de Sovjets zou verkrijgen op militair, ideologisch en technologisch gebied. "Het is niet zomaar uit Zeus' hoofd gekomen of zoiets. Het heeft een langere geschiedenis", vertelde Hanna aan CNET. “Dit is zeker niet de eerste hype-cyclus met, ik citeer, AI.”

De huidige hypecyclus wordt aangestuurd door miljarden dollars aan durfkapitaalinvesteringen in startups als OpenAI en technologiegiganten als Meta, Google en Microsoft die miljarden steken in AI-onderzoek en -ontwikkeling. Het resultaat is duidelijk, aangezien de nieuwste Telefoons Laptops en software-updates zitten vol met AI-vervuiling. Er zijn geen tekenen dat het onderzoek en de ontwikkeling van AI zullen afnemen, dankzij de groeiende drang om China in te halen op het gebied van AI-ontwikkeling. Dit is overigens niet de eerste keer dat er sprake is van een mediahype.

Uiteraard is generatieve AI in 2025 veel geavanceerder dan de psychotherapie-chatbot Eliza, die wetenschappers in de jaren XNUMX voor het eerst in vervoering bracht. Bedrijfsleiders en werknemers worden tegenwoordig overspoeld met mediahype, angst om iets te missen en ogenschijnlijk ingewikkelde, maar vaak verkeerd gebruikte terminologie. Als je tech-leiders en AI-enthousiastelingen hoort, lijkt het erop dat AI jouw baan gaat overnemen en jouw bedrijf geld gaat besparen. De auteurs stellen echter dat beide scenario's niet erg waarschijnlijk zijn. Daarom is het belangrijk om de mediahype te herkennen en erdoorheen te prikken.

Hoe herkennen we AI-hype? Hier zijn een paar veelzeggende signalen, volgens Binder en Hanna, die we hieronder delen. De auteurs schetsen in hun boek een aantal vragen en strategieën om AI-hype te herkennen. Nu beschikbaar in de Verenigde Staten.

Besteed aandacht aan de taal die AI humaniseert.

Humanisering, het proces waarbij levenloze objecten menselijke eigenschappen of kenmerken krijgen, is een belangrijk onderdeel van de AI-hype. Een voorbeeld van dit soort taalgebruik is wanneer AI-bedrijven beweren dat hun chatbots nu kunnen ‘zien’ en ‘denken’.

Deze vergelijkingen kunnen nuttig zijn als je wilt beschrijven in hoeverre nieuwe AI-programma's objecten of AI-modellen kunnen identificeren met behulp van diepgaand redeneren. Ze kunnen echter ook misleidend zijn. Chatbots op basis van kunstmatige intelligentie (AI) kunnen niet zien of denken, omdat ze geen verstand hebben. Zelfs het idee van neurale netwerken, zoals Hannah aangeeft in ons interview en in het boek, is gebaseerd op menselijk begrip van neuronen uit de jaren 50. Het gaat niet zozeer om hoe neuronen daadwerkelijk werken, maar het kan ons wel doen geloven dat er een brein achter de machine zit.

Deze overtuiging is iets waartoe we geneigd zijn vanwege de manier waarop wij als mensen taal verwerken. We zijn geconditioneerd om te veronderstellen dat er een brein achter de tekst zit die we zien, zelfs als we weten dat deze is gegenereerd door kunstmatige intelligentie, aldus Bender. "Wij interpreteren taal door in onze gedachten een model te ontwikkelen van wie de spreker was", voegde Bandar toe.

Bij deze modellen gebruiken we onze kennis van de spreker om betekenis te creëren, niet alleen de betekenis van de woorden die hij of zij zegt. "Dus als we synthetische tekst tegenkomen die is gegenereerd door iets als ChatGPT, doen we hetzelfde", aldus Bandar. "Het is heel moeilijk om onszelf eraan te herinneren dat de geest niet bestaat. Het is slechts een constructie die we zelf hebben gecreëerd."

De auteurs stellen dat AI-bedrijven ons ervan proberen te overtuigen dat hun producten op mensen lijken, omdat ze hiermee de basis leggen om ons ervan te overtuigen dat AI mensen kan vervangen, zowel op het werk als in de creatieve sector. Het is overtuigend om te geloven dat AI de magische oplossing kan zijn voor complexe problemen in belangrijke sectoren zoals de gezondheidszorg en overheidsdiensten.

Maar vaker nog, zo stellen de auteurs, wordt AI niet gebruikt om iets te repareren. AI wordt verkocht vanwege de efficiëntie, maar uiteindelijk vervangen AI-diensten geschoolde werknemers door black box-machines die veel zorg vereisen van laagbetaalde contractarbeiders of freelancers. Zoals Hannah zei in ons interview: "AI neemt je baan niet over, maar het maakt je baan wel slechter."

Wees voorzichtig met de term ‘superintelligentie’.

Als mensen iets niet kunnen, moet je voorzichtig zijn met beweringen dat AI het wel kan. "Superintelligentie, of superintelligentie, is een zeer gevaarlijke term, omdat het suggereert dat bepaalde technologieën mensen overbodig zullen maken", aldus Hannah. "Op bepaalde gebieden, zoals grootschalige patroonherkenning, zijn computers daar heel goed in. Maar als er een idee is dat er een baanbrekend gedicht gaat komen, of een baanbrekend idee voor onderzoek of de praktijk van de wetenschap, dan is dat duidelijk een promotie." "We hebben het hier niet over vliegtuigen als supervliegtuigen of heersers als supermaatregelen", voegde Bender toe. “Dat lijkt alleen op te duiken in het veld van kunstmatige intelligentie.”

Het idee van ‘superintelligentie’ AI komt vaak ter sprake als mensen het over kunstmatige algemene intelligentie hebben. Veel leidinggevenden vinden het lastig om precies te definiëren wat kunstmatige algemene intelligentie (AGI) is. Wel staat vast dat het in essentie de meest geavanceerde vorm van kunstmatige intelligentie is, die potentieel beslissingen kan nemen en complexe taken kan uitvoeren. Er is nog steeds geen bewijs dat we ook maar in de buurt zijn van een toekomst die mogelijk is gemaakt door AGI, maar het is een populair modewoord.

Veel van deze futuristische uitspraken van AI-leiders zijn ontleend aan sciencefiction. Zowel de voorstanders als de pessimisten – zoals Binder en Hannah AI-enthousiastelingen en degenen die zich zorgen maken over de mogelijke schadelijke gevolgen beschrijven – vertrouwen op sciencefictionscenario's. Voorstanders dromen van een toekomstige samenleving waarin kunstmatige intelligentie de drijvende kracht is. Pessimisten betreuren een toekomst waarin AI-robots de wereld overnemen en de mensheid uitroeien.

Volgens de auteurs is de gemeenschappelijke deler de diepgewortelde overtuiging dat AI slimmer is dan mensen en onvermijdelijk. "Een van de dingen die we vaak in het discours zien, is het idee dat de toekomst vastligt en dat het er alleen om gaat hoe snel we daar komen", aldus Bender. "Dan is er nog de bewering dat deze specifieke technologie een stap in die richting is, en dat is allemaal marketing. Het is nuttig om verder te kijken dan dat."

Een van de redenen waarom AI zo populair is, is dat een functionele, autonome AI-assistent ervoor kan zorgen dat AI-bedrijven hun beloften aan investeerders op het gebied van baanbrekende innovaties waar kunnen maken. Plannen voor deze toekomst – of het nu utopisch of dystopisch is – zorgen ervoor dat investeerders vooruitkijken, terwijl bedrijven miljarden dollars verbranden en toegeven dat ze hun doelstellingen voor koolstofemissies niet zullen halen. Of het nu goed of slecht is, het leven is geen sciencefiction. Wanneer u iemand ziet beweren dat zijn AI-product rechtstreeks uit een film komt, is het een goed teken om hem of haar met scepsis te benaderen.

Informeer naar de input van AI en hoe u de output ervan kunt evalueren.

Een van de gemakkelijkste manieren om AI-marketingfraude te herkennen, is door te controleren of het bedrijf openbaar maakt hoe het werkt. Veel AI-bedrijven maken de inhoud die ze gebruiken om hun modellen te trainen, niet openbaar. Maar ze maken meestal wel bekend wat het bedrijf met je gegevens doet en scheppen soms op over de manier waarop hun modellen beter presteren dan die van de concurrentie. Hier moet u uw onderzoek beginnen; meestal in hun privacybeleid.

Een van de grootste klachten en zorgen van makers gaat over de manier waarop AI-modellen worden getraind. Er lopen talloze rechtszaken vanwege vermeende inbreuken op het auteursrecht. Ook zijn er veel zorgen over vooringenomenheid van AI-chatbots en de mogelijke schade die ze kunnen veroorzaken. "Als je een systeem wilt creëren dat is ontworpen om dingen vooruit te helpen in plaats van de onrechtvaardigheden uit het verleden te reproduceren, moet je beginnen met het organiseren van je data", zegt Bender. In plaats daarvan nemen AI-bedrijven ‘alles over wat niet op internet is geïnstalleerd’, zegt Hannah.

Als u voor het eerst over een AI-product hoort, moet u vooral letten op alle statistieken die de effectiviteit ervan aantonen. Net als veel andere onderzoekers wijzen Bender en Hannah erop dat elk resultaat zonder bronvermelding een waarschuwingssignaal is. "Als iemand je iets verkoopt en je geen inzicht geeft in de waarde ervan, sta je op losse schroeven", aldus Bender.

Het kan frustrerend en teleurstellend zijn als AI-bedrijven geen specifieke informatie verstrekken over hoe hun AI-producten werken en hoe ze zijn ontwikkeld. Maar het herkennen van deze hiaten in hun verkooppraatje kan helpen om de ruis te doorbreken, ook al zou het beter zijn om de informatie te hebben. Zie voor meer informatie ChatGPT-woordenlijst Onze volledige en hoe u deze kunt uitschakelen Apple-intelligentie.